Milyarderlerin desteklediği tartışmalı bir yapay zeka girişimi, zenginlerin hoşlarına gitmeyen haberleri yayınlayan gazetecileri hedef almasına olanak tanıyacak.
Objection.ai, milyarder Palantir kurucu ortağı Peter Thiel ve kripto yatırımcısı Balaji Srinivasan tarafından finanse edilen yeni bir yazılım platformu olup, yapay zeka modellerinin gazetecilerin çalışmalarının doğruluğunu değerlendirmesine imkan verecek. Platform, sporcuların performans artırıcı ilaçlar kullanabildiği çoklu spor etkinliği Enhanced Games’in kurucusu Avustralyalı iş adamı Aron D’Souza tarafından oluşturuldu.
Objection, geçen ay ücretli bir platform olarak piyasaya sürüldü. Bu platformda, 2.000 dolarlık başlangıç ücreti karşılığında, hakkında haksız haber yapıldığını düşünen herkes bir gazetecinin haberine karşı şikayette bulunabilir.
“Herkesin bir milyarder gibi basına karşı savaşmasına olanak tanıyan” bir araç olarak tanıtılan platform, insan araştırmacılardan oluşan bir ekibin bir gazetecinin haberini inceleyip bulgularını OpenAI, Anthropic, Elon Musk’ın XAI’si ve Google AI gibi büyük dil modellerinden (LLM) oluşan bir “jüriye” sunacağı bir sistem olarak lanse edildi.
Bu AI “mahkemesi” daha sonra bir haberin ne kadar doğru olduğuna dair sözde bağımsız bir “karar” yayınlayacak ve hatta gazetecileri doğruluk, düzeltmeler ve etkileşim gibi ölçütlere göre sıralayacaktı.
Platformun yaratıcısı, Novara Media’ya, müşteri geri bildirimlerinin ardından platformun “önemli ölçüde yeniden yapılandırılarak” yeniden başlatılacağını doğruladı, ancak yazının yazıldığı sırada yapılacak değişikliklerle ilgili herhangi bir ayrıntı mevcut değil.
Bu girişim, D’Souza ve Thiel gibi güçlü isimlerin, “konsensüs gerçekliğini koruyan kurumlara saldırma geçmişi olan aşırı partizan bir özel şirket tarafından kontrol edilen” bir “paralel adalet sistemi” oluşturdukları da dahil olmak üzere, şimdiden eleştirilere maruz kalmıştır.
Bir haberin doğruluğunu belirlemek için yapay zeka kullanılması, yapay zeka modellerinin kendilerinin de güvenilmez olabileceği düşünüldüğünde, ironik bir durumdur. Gazetecilerin rızası veya herhangi bir ücret ödenmeden alınan çalışmalarla eğitilen LLM’lerin (büyük dil modelleri), insan önyargılarını güçlendirdiği ve şeffaflık ve halüsinasyonlarla ilgili kendi sorunları olduğu, yanlış, mantıksal olarak tutarsız veya tamamen uydurma sonuçlar verdiği tespit edilmiştir.
Objection’ın, isimsiz kaynaklara dayanan haberleri daha az güvenilir bulduğu ve isimsiz ihbarcıların iddialarını sıralama sisteminin en alt sıralarına yerleştirdiği bildiriliyor. İsimsiz kaynakların kullanımı, kamu yararına gazeteciliğin önemli bir parçasıdır ve ihbarcıların iş güvenliğini ve kişisel emniyetini tehlikeye atmadan, güçlü çıkar gruplarının suistimallerini ortaya çıkarmayı mümkün kılar.
Gizlilik içinde bilgi sağlayan kaynakların kimliğini korumak, gazeteciliğin temel ilkelerinden biridir.
Objection (teorik olarak) sosyal medya paylaşımları ve podcast’ler dahil olmak üzere yayınlanan herhangi bir içeriğe uygulanabilir, ancak ana odak noktası yazılı makalelerdir. Gazetecileri haberlerini savunmaya davet edecek – ancak bunu yapmazlarsa, karar yine de verilir ve çevrimiçi olarak yayınlanır.
D’Souza, TechCrunch’a platformun ihbarcıları susturma girişimi olmadığını söyledi ve bunun eski adıyla Twitter olan X’teki “Community Notes ile aynı şey” olduğunu belirtti. O, platformun “kitlenin bilgeliği ile teknolojinin gücünü birleştirerek gerçeği ortaya çıkarmak için yeni yöntemler yaratmayı” sunduğunu söylüyor.
Herkes ikna olmuş değil; ABD’li sivil haklar ve iftira avukatı Chris Mattei, Objection’ın “zengin ve güçlüler için yüksek teknolojili bir koruma şebekesi gibi göründüğünü” söyledi.
“Bu kadar çok kişinin gerçeği gizlemeye çalıştığı bir dönemde, suistimallerden haberdar olan ihbarcıları cesaretlendirmeliyiz. Bu şirketin amacı ise tam tersi gibi görünüyor” diye ekledi Mattei.
Hem Thiel hem de D’Souza, basına karşı mücadele etme konusunda deneyimli. D’Souza, Thiel’in finanse ettiği ve 2016’da ABD’li ünlüler dedikodu sitesi Gawker’ın iflas etmesiyle sonuçlanan davayı yönetti.
Objection, gazeteciliğin giderek daha fazla tehdit altında olduğu bir dönemde faaliyete geçiyor. Dünya çapında rekor sayıda gazeteci hapiste. Zengin ve güçlüler, kamu yararına gazeteciliği susturmak, denetimden kaçınmak ve eleştirenleri cezalandırmak için “kamu katılımına karşı stratejik davalar” (SLAPP) olarak bilinen yasal tehditlerin kullanımını artırıyor.
Geçen yıl rekor sayıda 129 medya çalışanı öldürüldü; bu, Gazetecileri Koruma Komitesi’nin otuz yılı aşkın bir süre önce kayıt tutmaya başladığından bu yana en yüksek rakam. Bu ölümlerin üçte ikisinden İsrail sorumluydu; kayıtların tutulmaya başlanmasından bu yana IDF, diğer hiçbir hükümetin ordusundan daha fazla gazeteciyi hedefli suikastlarla öldürdü.
